Çocukluk Dönemi Korkuları & Ebeveyn Tutumları

Her insan hayatının belirli dönemlerinde çeşitli korkular ve kaygılar yaşamıştır. Her ne kadar rahatsız edici de olsa bu duyguların varlığı sağlıklı bir duygusal gelişim için gereklidir.  Erken çocukluk döneminde bu duygularla baş etme mekanizması geliştirebilen çocuklar, ilerleyen yıllarda yaşayabilecekleri beklenmedik durumlara karşı hazırlıklı olacaklardır.

Karanlık, canavarlar, kötü insanlar, hayvanlar gibi çocukluk dönemi korkuları; gelişimsel olarak doğal -beklenen- korkular olmakla beraber, ebeveynler tarafından bu korkulara doğru tepkiler verilmediği takdirde duygusal anlamda kalıcı hasarlar olabilmektedir.

Ebeveynler olarak neler yapabilirsiniz?

  • Öncelikle çocuğunuzun korkularını size her ne kadar saçma gözükse de kabullenerek işe başlayın ve çocuğunuzun yanında olduğunuzu ona hissettirin.
  • Size korkularından bahsederken onunla aynı hizada olmaya, göz teması kurmaya ve beden dilinizle de onu dinlediğinizi göstermeye gayret edin.
  • “Ne var bunda korkacak!”, “Sen büyüdün artık.”, “Böyle şeylerden korkulur mu?” ,“ Bak, Ali hiç korkmuyormuş” gibi ifadeler kullanmaktan kaçının.
  • Kendi korkularınızı keşfedin. Farkında olmadan çocuğunuza olumsuz örnek oluyor musunuz acaba? Örneğin; siz köpeklerden korkuyorsanız, çocuğunuz da sizi gözlemlemiş ve benzeri bir korku geliştirmiş olabilir.
  • İsteklerinizi yaptırmak adına “Yemeğini yemezsen iğneci çağırırım sana iğne yapar.” “Okula gitmezsen polis amcaları ararım gelir seni götürürler.” , “Sözümü dinlemezsen senin annen olmam artık” gibi gerçekçi olmayan korku ifadeleri kullanmayın.
  • Korkusunu yenmesi için çocuğunuzu korktuğu şeye maruz bırakmayın. Bu durum aksine korkularını arttıracaktır. Bunun yerine korkusunu aşamalı olarak ele alın. Hayvan korkusu olan bir çocuk için beraber hayvan resimleri boyayıp, hayvan hikayeleri okuyup, daha sonra hayvanlar hakkında konuşmak etkili olabilir. Karanlık korkusu olan bir çocuğun odasına küçük bir gece lambası yakmak, koridorun ışığını o yatana kadar açık bırakmak yine etkili çözümlerdir.
  • Korkularını pekiştirmesine neden olmayın. Çocuğunuz yalnız yatmaktan korktuğu için yanınızda yatmasına müsaade ederseniz bilinçaltında yalnız yatmanın korkulacak bir şeyler olduğu düşüncesini pekiştirirsiniz. Bunun yerine çocuğunuz uykuya dalana kadar yanında durabilir, ona hikaye okuyabilirsiniz. Bu; çocuğunuzun zamanla korkusunu yenmesine yardımcı olurken, aranızdaki bağı da kuvvetlendirecektir.
  • Çocuğunuzun korkuları, gelişimsel korkuların ötesine geçip gündelik yaşantınızı olumsuz etkilemeye başladığı takdirde bir uzman yardımına başvurabilirsiniz
  • Son olarak bir zamanlar sizin de benzer korkularınız olduğunu unutmayın ve tepkilerinizi vermeden önce kendinizi çocuğunuzun yerine koyarak içinde bulunduğu ruh halini anlamaya çalışın
  • Bilinçli ve anlayışlı ebeveynlere sahip çocukların üstesinden gelemeyeceği korku yoktur.

 

Psikolog

Gamze ÜNGÖRMÜŞ